STICHTING
DE KRUIDENHOEVE
(Anneke en Willem Smits)

Den Oosterhuis 10, 7707 PE Balkbrug (O)

Schreef ik vorige maand over de droogte en de tropische temperaturen; afgelopen maand was het tegenovergesteld het geval: wat een natte boel! Er viel heel wat water, vooral in de laatste week. Er viel toen zoveel dat er 2 dagen lang ongeveer 10 cm water in de zitkuil bleef staan. Dat was dus het grondwaterniveau. In de poel was het ook hoog water. Maar we mogen niet klagen want in de rest van het land was de wateroverlast heel veel erger!
Tussen de buien door ging alles gewoon door en soms waren er toch echt wel mooie dagen. Onze 6-jarige lama Thomas (eigenlijk een guanaco) werd voor het eerst geschoren en daarvoor kwam de dierenarts, gewapend met camera en 2 kinderen die dit ook eens mee wilden maken, om Thomas onder narcose te brengen, en de schaapscheerder die voor het eerst van zijn leven een lama moest scheren. De tuin was open en daarom waren diverse mensen getuige van het scheren. Het was nog een hele klus! Het leverde een zak vol wol/haar op. Ik heb nog geen tijd gehad om de wol te spinnen, maar dat komt nog wel.
Op 10 augustus kwam er een groep kinderen met begeleiders van een camping voor het SpeurNeuzenPad. Het weer was heel aardig en een van de begeleiders ontdekte een kolibrievlinder op de flox. Heel bijzonder. Ik heb ‘m nog niet gezien helaas.
Op 21 augustus was het zomeravondconcert en ook toen waren de weergoden ons gunstig gezind. Het was een prachtig concert (foto van Gert Vogelzang), een enthousiast publiek en het was, in tegenstelling tot veel vorige concertavonden, niet koud! Wat wil een mens nog meer.
Aan het eind van de maand werd door de familie het nodige uitdun- en snoeiwerk verricht. De tuin bood toen al, door omgewaaide planten, geknakte dahlia’s, afgewaaide takken en blad, een beetje herfstige aanblik. En de ooievaars bereidden zich voor op een spoedige reis naar het zuiden.
De tuinen zijn nog maar een paar weken open en we hopen op een beetje aardige nazomer. Als afsluiting is er een optreden van popkoor S(w)ingTime in de tuin op zondagmiddag 19 september en dan is ook dit tuinseizoen weer voorbij.

Wat een tropische maand! Een groot aantal zeer droge zomerse dagen, met af en toe, maar zeker in de eerste drie weken veel te weinig, regen. Afgezien dan van dat enorme noodweer toen Willem en ik per trein komend van onze kleinzoon in Amsterdam in Amersfoort strandden. Door de extreme weersomstandigheden gingen er geen treinen meer van en naar Amersfoort. Vanaf ca. half 11 ’s avonds tot kwart voor 3 ’s nachts hingen we rond op het station en in een treinstel voordat we, uiterst langzaam, Zwolle bereikten en in een door de NS beschikbaar gestelde taxi naar station Ommen werden gebracht waar onze auto stond. Om 5 uur in de ochtend waren we eindelijk thuis; het werd al licht en de haan kraaide. Maar dit even terzijde. We waren, al was dit nou wel weer heel heftig, toch erg blij met de regen. Ondanks al het sproeien vertoonde het gras na verloop van tijd grote bruine plekken en hingen veel planten slap door de genadeloos brandende zon. De rozen waren echter blij met de warmte. Nog nooit deed onze rode roos die tot boven in een oude vlier is gegroeid het zo goed als dit jaar. Wekenlang bloeide ze schitterend. Tuinbezoekers lieten het grotendeels afweten; het was tè heet. De laatste week van juli was het wisselvallig weer met gematigde temperaturen.

De vuurtuin deed zijn naam eer aan; zag er zeer vurig uit! De bijen- en vlindertuin werd niet erg veel door vlinders bezocht hoewel het er in de loop van de maand wel steeds meer werden. Aan het begin van het geurlaantje begint de clerodendrum te bloeien met sterk zoetgeurende bloemetjes; nog even en de hele tuin geurt ernaar!

Onze ooievaars komen nog steeds op het nest. Ze slapen er, maar overdag zijn ze er ook vaak.

De parelhoenders hebben een verlies geleden. Op een ochtend vroeg hoorden we de hele familie Parel erg tekeer gaan, maar omdat ze dat geregeld doen schonken we er geen aandacht aan. Bij het voeren bleek dat er een dode parelhoender was. Het was een tamelijk zwaar dier, waarschijnlijk een haan, en er lagen heel wat veren in het rond. Hij was niet aangevreten, dus wat er gebeurd is…? Het zal wel een raadsel blijven. En toen waren er nog maar 5!

Iedere dag kunnen we eten uit eigen tuin: sla, andijvie, snijbonen, snijbiet, bietjes, worteltjes, peultjes. En de bessen en perziken waren ook heerlijk. Nu zijn de Japanse wijnbessen en de bramen bijna rijp. Dat wordt ook smullen. We hebben ook al weer wat honing kunnen slingeren.

Onze b&b is, hoewel nog niet helemaal klaar, in gebruik genomen. De eerste 6 overnachtingen hebben we goed doorstaan. De start was natuurlijk een beetje spannend !

Wat een drukke maand met al die groepen, het optreden van het Tuinkoor en de Open Dag.
Maar eerst waren we in afwachting van de geboorte van de kuikens van kip Sissi. Helaas, ze zat 3 weken voor niets want er kwamen geen kuikens. De parelhoender die maar liefst 4 weken moest broeden kreeg uiteindelijk 3 kuikens uit 11 eieren. De familie Parel gedroeg zich tijdens het broeden en nadat er een paar kuikens uit hun ei waren gekropen behoorlijk agressief. Na een paar dagen waren de kuikens echter verdwenen… en keerde de rust weer. Het is blijkbaar een beetje een pechjaar voor jonge vogels. Het begon al met de jonge ooievaars in mei.

Het optreden van het Tuinkoor op zondagmiddag 13 juni was heel leuk! Het was zwaar bewolkt, maar wel droog gelukkig. Er waren wel 70 mensen die samen met het 10-koppige koor door de tuin moesten lopen. Dat nam wel wat extra tijd in beslag. Maar het was erg gezellig, het optreden ging heel goed en iedereen genoot er van.

De Open Dag op 19 juni, in samenwerking met verschillende buurtgenoten, trok dit jaar minder bezoekers. Misschien door het niet zo mooie weer in combinatie met voetbal (Nederland tegen Japan).

Zo voorjaarsachtig als april was werd mei niet. De eerste weken waren zo koud dat onze jonge ooievaartjes deze periode helaas niet overleefden. Heel jammer! Verderop in de buurt lijken er wel jonge ooievaars de kou overleefd te hebben.

Door het koele weer hadden we lang plezier van fruitbloesem, tulpen, narcissen en hyacinten. Ja, elk nadeel heeft z’n voordeel! De oude paardenkastanje, die weer goed gezond lijkt na de jarenlange behandeling tegen de bloedziekte, stond mooi in bloei. Ook de rode kastanje wordt ieder jaar mooier.
In de tweede helft van de maand werd het weer beter en een heel “legertje” vrijwilligers (Joop, Els, Mehlika, Marjon, Marjan, Theo en Christy) stortte zich op het ongewenste kruid dat heel hard was gegroeid, vooral zevenblad! Daar waren we erg blij mee, -met de hulp-, want we zijn nog steeds heel druk met de verbouwing  vanwege onze Bed&Breakfast die per 1 juli gebruikt moet kunnen worden. Dan is alles nog niet af, maar de afwerking zal geleidelijk gebeuren. Dat kost vooral een hoop energie!

Van ons enig overgebleven bijenvolk hebben we al een paar zwermen, soms onder moeilijke omstandigheden, gevangen, zodat we nu weer 4 volken hebben. We hebben zelfs al wat honing kunnen oogsten!
Op 29 mei hielden we een creatieve markt om allerlei materialen vanuit de periode van het creatief centrum te verkopen. Ongeveer de helft werd verkocht en daarna nog via Marktplaats. Er is nog meer, vooral klei (nog heel goed) en gietklei.

We hebben dan wel geen jonge ooievaars maar wel een broedse kip die op 7 groene eieren broedt en een parelhoender die in de moestuin op 11 eieren broedt.
De weilanden rondom De Kruidenhoeve kleurden geel van de boterbloemen gecombineerd met het rood van de zuring. Heel mooi. En dan de vogels die je de hele dag hoort zingen!
Aan het eind van de maand was de bloesem van fruitbomen en kastanjes voorbij maar bloeiden onder meer brem, paarse rododendron, weigelia en Gelderse roos prachtig, stond de wede nog fier te bloeien en liep de eerste klaproos uit!
In de moestuin staan al heel wat groentes en het is flink dooreten voor ons!

Wat een prachtige maand! Onvoorstelbaar wat er in een paar weken kan veranderen!
Het ene moment waren de tuinen nog kaal en troosteloos en zo verschenen bloesem en prachtig lichtgroene blaadjes aan bomen en struiken.
Het is ieder jaar weer een wonder als de natuur weer tot leven komt!
Opeens komt er zoveel tot bloei dat het bijna niet op te noemen is, zo overweldigend.
De fruitbomen met de amandel voorop, gevolgd door abrikoos en perzik, liepen uit en aan het eind van de maand bloeiden alle fruitbomen. De rododendrons kwamen achtereenvolgens roze, wit en rood in bloei. Ook de eiken en notenbomen begonnen uit te lopen. En dan de velden rondom De Kruidenhoeve: eerst lila van de pinksterbloemen met het bijbehorende vlindertje Oranjetipje en daarna knalgeel van de paardenbloemen. Schitterend!
Het weer was over het algemeen heerlijk (koude nachten maar overdag zonnig en vaak warm), wel een beetje droog aan het eind van de maand. Maar “gelukkig” kwam er op Koninginnedag regen. De plantjes waren er in ieder geval blij mee.
Aan het gedrag van de oude ooievaars te merken moeten er sinds een dag of wat wel kleintjes zijn. Vermoedelijk zijn de jonge ooievaars rond 25 april uit hun ei gekropen, maar helemaal zeker weten we het niet.

Met de bijen gaat het niet zo goed. Van de vier volken die ingewinterd zijn is er maar één overgebleven. Waarschijnlijk zijn ze doodgegaan door het Belgische wintervoer waar iets mee aan de hand was. En omdat het niet alleen bij ons misging is dit een ramp voor ondermeer de fruittelers.
In de tuin is nu heel veel te doen maar omdat we aan het verbouwen zijn om een bed&breakfast op te kunnen starten schiet het tuinwerk er af en toe bij in. Naast alle bloeiende planten, struiken, bomen tiert het onkruid dus welig. Er is nog heel veel werk te doen voordat we in juni het hek openzetten voor bezoekers.

De lange koude witte winter lijkt overgegaan te zijn in een onstuimige herfst met nat en stormachtig weer. De tuinen zijn kaal! Mollen maken van het weer groene gras een soort heuvellandschap. Willem heeft de molshopen uit elkaar gegooid en verspreid en nu is het een grote moddertroep, vooral voor het theehuis en bij de ingang van de boerderij.
De sneeuwklokjes en de botanische krokussen staan al boven de grond en dan moeten de kippen, die de hele winter buiten hebben gelopen, weer worden “opgehokt”, dat wil zeggen: ze lopen nu gewoon in hun ruime ren.
Dus het is in deze periode blad harken dat vanuit de borders over het gras is verspreid door onze scharrelkippen.
Vogeltjes doen zich nog steeds tegoed aan de vetbolletjes en niet te vergeten de pindakaas. Enkele dagen geleden heb ik de vijfde grote pot pindakaas van deze winter geïnstalleerd! Reeën en fazanten wagen zich, door honger gedreven, dichter bij de boerderij.
Er is behalve dat blad harken nog niets gedaan in de tuin; de sneeuw die er tot voor een week nog steeds lag verhinderde dat.
Toch komt het voorjaar er aan. Een eerste bewijs is er al: ooievaarnummer 1 landde op vrijdagmiddag 19 februari klepperend op het nest. Dat is behoorlijk vroeg! Ooievaar nummer 2 streek neer op woensdagmiddag 24 februari. Daarbij werd door beide ooievaars luid geklepperd. Dat vinden we altijd een mooi moment!
De gele toverhazelaar staat in volle bloei. De oranje is bijna uitgebloeid. De knoppen van de helleborussen die vorige maand al op springen stonden zullen nu echt binnenkort tot bloei komen. De winteraconietjes en de winterjasmijn bloeien nog, maar verder zien de tuinen er troosteloos uit.
Er is dus weinig te vertellen behalve dat we zondagmiddag 7 maart een huiskamerconcert hebben (zie verder de website).

jSneeuw, sneeuw en nog eens sneeuw; een stille witte wereld. Sporen van vogels, reeën, vossen, hazen, konijnen in de ongerepte sneeuw; sprookjesachtige landschappen.
Langs ons toegangsweggetje sneeuwduinen van wel 60 cm hoog, ontstaan door de ijzige en felle noordoosten wind. We raakten ingesloten, maar een buurman met zwaarder materieel dan onze eenvoudige sneeuwscheppen kwam ons te hulp.
De vogeltjes hadden het druk op de voederplaats voor ons keukenraam: allerlei meesjes, musjes en af en toe een roodborstje deden zich weer tegoed aan vetbolletjes en pindakaas. Merels, lijsters en roodborstjes, pikten van de grond appelstukjes, brood of kippenvoer. Twee keer per dag moesten we het bevroren drinkwater van onze dieren vervangen. Wat een gesjouw met emmers!
Hoewel het  flink vroor wilde het maar niet lukken met het ijs: door de sneeuw vroor het niet voldoende aan en bleef het “fondant”. Er kon hier en daar wel geschaatst worden, maar meestal alleen op ijsbanen. Voor de elfstedentocht bleef het ijs te gevaarlijk!
Af en toe een beetje dooi: onwaarschijnlijk lange ijspegels hangend aan het rieten dak, ook sneeuwlawines die met enig geraas van het dak en van de schuine dakramen naar beneden stortten.
Sneeuwpret voor jong en oud: sneeuwballen gooien, sleetje rijden, sneeuwpoppen maken en langlaufen.
Dat is allemaal leuk, maar er was ook narigheid: ongewilde glijpartijen, files, ongelukken. Om met Cruyf te spreken: “Elk voordeel heb z’n nadeel!”
Het is praktisch de hele maand wit geweest, maar zelfs op de dagen dat het even groen was is de sneeuw niet helemaal weggeweest. De bergjes van weggeschoven sneeuw bleven liggen en werden steeds opnieuw bedekt met verse sneeuw. In de tuin hebben dus we niets kunnen doen; we kwamen er alleen om de dieren eten te geven en hout voor de kachel uit het houthok te halen.
En toch….. soms lijkt het of het voorjaar er voorzichtig aankomt: je hoort af en toe vinken “slaan”, er prikken winterakonieten en sprietjes van bolgewasjes door de sneeuw en de gele toverhazelaar en de knoppen van de witte en roze helleborussen staan op uitkomen. De oranje/bruine toverhazelaar staat al in bloei en de laatste dagen van de maand konden we weer een paar eieren rapen!
Nog drie of vier weken en dan hopen we de ooievaars weer te mogen begroeten!